Dada

Een aantal kunstenaars waren de uitlatingen en de lachsalvo's van het publiek, dat naar de tentoonstellingen met kubistische werken kwam, moe en zij ontketenden een reactie. Zij namen het publiek bij de neus door tentoonstellingen te houden, waar allerlei bestaande voorwerpen, meest van huishoudelijke aard, met elkaar gecombineerd op een plat vlak werden geëxposeerd.

Naakt, een trap afdalend, 1911

Marcel Duchamp kan beschouwd worden als één van de grondleggers van het Dadaïsme. Het eerste werk, waarmee hij bekend raakte, was het nevenstaande schilderij Naakt, een trap afdalend uit 1911, wat nog een redelijk 'normaal' kubistisch werk was. Al snel echter verschenen de ready mades ten tonele. De eerste was een flessenrek, dat hij in 1914 exposeerde. In maart 1917 stelde Duchamp zijn beroemdste ready made ten toon, een urinoir met als titel Fontein, op een tentoonstlling inde Grand Central Gallery te New York. Elke kunstenaar mocht tegen betaling van 6 dollar een werkstuk inleveren voor de jury-vrije tentoonstelling. Onder het pseudoniem R. Mutt werd het werk met medewerking van Walter Arensberg ingeleverd, maar het organisatiecomité weigerde het werk tentoon te stellen. In het tweede nummer van The Blind Man werd met een foto gemaakt door Alfred Stieglitz de gebeurtenis weergegeven.

Een ander bekend werk is Het Grote Glasraam (1915-1926), dat hij bewust onvoltooid liet. De laatste veertig jaar van zijn leven waren voornamelijk gewijd aan het schaakspel. Zijn visie op het kunstenaarschap en op de betekenis van kunst oefenden een enorme invloed uit op de moderne kunst.

Als begin van Dada wordt meestal 5 februari 1916 genomen. Het tijdstip waarop Cabaret Voltaire in Zürich werd opgericht door de Duitse filosoof en schrijver Hugo Ball. Spoedig ontmoette Ball de Roemenen Marcel Janco en Tristan Tzara, de uit de Elzas afkomstige Hans Arp en de Duitser Richard Huelsenbeck. De naam Dada verscheen voor het eerst op 15 mei 1916 in het enige uitgegeven nummer van Cabaret Voltaire.

Voor een uitgebreide website over dada verwijs ik graag naar de Engelstalige website http://www.lib.uiowa.edu/dada/index.html