Joachim Raphael Boronali

Boronali De groep zonder masker

De schrijvers Roland Dorgelès, pseudoniem van Roland Lecavelé, (1885-1973) en André Warnod (1885-1960) wilden voor de Salon des Indépendants van 1910 een grap uithalen. Zij lieten tien dagen voor de opening van de salon de ezel Lolo, die eigendom was van de caféhouder Frédérique van Le Lapin Agile, met een aan zijn staart vastgebonden kwast een schilderij maken en het werk werd onder de titel Et le soleil s'endormit sur l'Adriatique ingezonden naar de juryloze salon met de schildersnaam Joachim Raphael Boronali. Het zou een Italiaanse futurist zijn, die geboren was in Genua. Om de gang van zaken officieel vast te leggen had Dorgelès de deurwaarder Paul-Henri Brionne overgehaald. Bij de uitvoering door de ezel waren naast Warnod en Dorgelès ook de schilder Girieud, de marionnettespeler Charles Genty en Coccinelle aanwezig. Frédérique voerde de ezel een peen tijdens het schilderen.

Coucher de Soleil sur l'Adriatique

Het nevenstaande werk viel de bezoekers niet op. Pas nadat Dorgelès erover geschreven had in het humoristische blad Fantasio werd de aandacht erop gevestigd en werd aan de grap artikelen gewijd, o.a op 28 maart 1912 in de krant Le Matin.

Coucher de Soleil sur l'Adriatique, 1953

Pas in 1953 werd bekend wat er met het schilderij verder was gebeurd. Bij het sluiten van de Salon des Indépendants in 1910 werd het schilderij gekocht door de schilder Maillos. Hij betaalde voor het schilderij zonder lijst 250 Franse Francs, die werden geschonken aan het Orphelinat des arts. Na de dood van Maillos erfde zijn vriend Paul Bédu het schilderij. Deze verzamelaar vroeg aan Dorgelès de echtheid vast te stellen. Op 4 juni 1953 bracht Bédu het schilderij mee naar Dorgelès' huis in de Rue Jean-Goujon. Op nevenstaande foto, genomen tijdens deze bijeenkomst, zien we links Warnod met naast hem Dorgelès. Het schilderij werd daarna getoond op de Salon d'hiver van 1953 en de Salon international de la police in 1955. Op de laatste salon maakte het schilderij deel uit van het thema Faux dans l'art et dans l'histoire (=Vals in de kunst en in het verleden). Bédu schonk zijn kunstverzameling, waaronder het schilderij van Boronali, rond 1975 aan de stad Milly-la-Forêt.

De grap sprak velen aan en had in Rusland tot gevolg, dat in 1912 een kunstenaarsgroep in Moskou de naam Oslinyi Khvost (=Ezelstaart) aannam.

Roland Dorgelès

Roland Lecavelé

De Franse schrijver en journalist Roland Lecavelé werd op 15 juni 1885 geboren te Amiens. Na een verhuizing met zijn ouders naar Parijs volgde hij een opleiding voor toegepaste kunst, maar ging hij onder de naam Roland Dorgelès schrijven voor verschillende kranten, o.a. Paris-Journal, Le Sourire en Fantasio. Tijdens de Eerste Wereldoorlog vocht hij mee als infanterie soldaat. Zijn belevenissen verwerkte hij o.a. in zijn boek Les Crois de bois, dat in 1919 verscheen. Dit boek is in een Nederlandse vertaling in januari 2004 verschenen bij de Arbeiderspers onder de naam Houten kruisen (ISBN: 9029514094). In 1923 trouwde Roland Dorgelès met Hania Routchine en na haar dood met Madeleine Moisson (1960). Op 18 maart 1973 overleed Roland Dorgelès in Parijs.

Laatste wijziging: 280212