De Belgische journalist, kunstkenner en zakenman René Gaffé was één van de kopers van kubistische kunst op de veilingen van de geconfisqueerde schilderijen uit het bezit van Kahnweiler in 1921-1922. Gaffé stichtte het dagblad L'Echo Belge, dat vooral gericht was op de effectenbeurs, en stak zijn geld in de opkomende parfumindustrie in Frankrijk.
Zijn kunstaankopen waren vooral gericht op kunstenaars in het kubisme, futurisme en surrealisme. Tot zijn kennissenkring behoorden de surrealistische dichters André Breton en Paul Eluard. In mei en juni 1937 leverde Gaffé een aantal werken voor de verkoop aan de Zwemmer Gallery voor tentoonstellingen van werken van Miró, Picasso en De Chirico. E.L.T. Mesens regelde de verkoop en raadde zijn vriend Roland Penrose aan de overgebleven werken te kopen. Voor 6.750 Engelse ponden kocht Penrose werken van Miró, De Chirico en Picasso. Onder de veertien werken van Picasso waren de volgende kubistische werken.
| kunstwerk | prijs | titel | jaar | nu te zien in |
![]() | £ 315 | Vrouwelijk Naakt met opgeheven armen | 1907 | Thyssen-Bornemisza Collectie, Madrid. |
![]() | Drie mannen | 1908 | Philadelphia Museum of Art | |
![]() | £ 675 | Portret van Wilhelm Uhde | 1910 | Emily and Joseph Pulitzer Collection, St. Louis. |
![]() | £ 720 | Zittende vrouw | 1909-1910 | Sinds 1954 in het Van Abbemuseum, Eindhoven. |
![]() | £ 900 | Vrouw met mandolien (Fanny Tellier) | 1910 | Museum of Modern Art, New York. |
![]() | £ 135 | Man met viool | 1912 | The Metropolitan Museum of Art, New York. |
Gaffé schreef ook over kunst, o.a. in 1946 verscheen het boek Giorgio de Chirico, Le Voyant. Ook schreef Gaffé een boek over de kubistische schilder Roger de la Fresnaye, dat in 1956 in Brussel werd uitgegeven. Een ander werk van Gaffé was Introduction à la peinture française: de Manet à Picasso, dat in 1954 verscheen.
In 1926 kocht Gaffé bij Galerie Pierre van de eigenaar Pierre Loeb in Parijs het schilderij La conquête de l'air (=de veroverng van het luchtruim) van Roger de la Fresnaye uit 1913. Het schilderij was volgens de schrijver Germain Seligman door de la Fresnaye geschonken aan de kunstenares Marie Louis Sue (1875-1968). Het schilderij werd door Gaffé vanaf 1939 uitgeleend aan het MOMA te New York, dat in 1947 door bemiddeling van Justin K. Thannhauser het werk aankocht.
Gaffé kocht het nevenstaande werk La partie de cartes van Roger de la Fresnaye uit 1912 van Paul Poiret. Het werk had gehangen in La Maison Cubiste op de Salon d'Automne van 1912.
Volgens het door Douglas Cooper geschreven boek Fernand Léger et le nouvel espace uit 1949 bezat Gaffé het nevenstaande schilderij De sleepboot van Léger uit 1920.
In 1963 verscheen in Brussel van Gaffé zijn boek A la Verticale; réflexions d'un collectionneur. Bij zijn dood in 1968 liet Gaffé aan zijn tweede echtgenote Jeanne 25 werken van o.a. Braque, Picasso, Léger, Matisse, Arp, Miró, Renoir en Magritte na. Na Jeannes dood in oktober 2000 werden 64 kunstwerken op 6 november 2001 geveild bij Christie's te New York. Onder de kunstwerken waren 3 van de la Fresnaye (Nature morte, boite à the et pot à tabac voor $ 32.000, La Fumes dans l'abri voor $ 32.000 en L'Homme au foulard rouge voor $ 115.000), 1 van Metzinger (Femme au chapeau rose et collier de perles voor $ 580.000), 3 van Picasso (Etude pour 'Nu dans un foret' voor $ 5.000.000, Tete de Femme (Fernande) voor $ 4.500.000, Buste de femme a la chemise voor $ 6.200.00) en 2 van Georges Braque (Bouteille et instruments de musique voor $ 600.000, La Desserte I voor $ 420.000), 1 van Zadkine (L'Esclave voor $ 400.000), verkocht. De opbrengst, $ 73.325.775, ging geheel naar UNICEF. De prijzen hieronder zijn inclusief de veilingkosten.
![]() |
De nevenstaande gouache Etude pour 'Nu dans un forêt' van Picasso uit 1908 bracht op de veiling $ 6,1 miljoen op. Dit werk van Picasso was onderdeel van de kunstverzameling van Gertrude Stein. | |
![]() | Het nevenstaande bronzen beeld Tête de femme (Fernande) van Picasso uit 1909 bracht op de veiling $ 4.956.000 op in plaats van de verwachte opbrengst van rond de $ 3 miljoen. Het was het hoogste bedrag, dat ooit betaald was voor een beeld van Picasso. Gaffé beschreef het beeld in een artikel in het dubbelnummer 3-4 van het tijdschrift Artès uit 1947-1948. | |
![]() | Het nevenstaande schilderij Le Moteur van Fernand Léger uit 1918, dat Gaffé direct van Léger had gekocht, bracht op de veiling $ 16,7 miljoen op in plaats van de geschatte opbrengst rond de $ 5 miljoen. Het hoogste bedrag voor een werk uit de collectie. | |
![]() | Het nevenstaande schilderij Femme au Chapeau Rose et Collier de Perles van Jean Metzinger uit 1912 bracht op de veiling $ 644.000 op. |
Een andere collectie van Gaffé, n.l. de etnografische die hij op advies van Breton en Eluard was begonnen, werd nagelaten aan het kankerinstituut Curie. Op 8 december 2001 werd deze in Parijs bij Christie's geveild en bracht ruim 3 miljoen euro op.