Max Herman Maxy (1895-1971).

Max Herman Maxy, 1923

Max Herman Maxy werd op 26 oktober 1895 geboren in Braila, een plaats in Roemenië. Hij speelde een belangrijke rol, samen met Marcel Janco (ook geschreven als Ianco) in de avant-garde van Roemenië. Van 1913 tot 1915 studeerde Maxy bij Camil Ressu aan de kunstacademie van Boekarest. In 1916 werd Maxy door de Roemenen Tristan Tzara, Marcel en Georges Janco opgenomen in de zich ontwikkelende Dada-beweging. In het voorjaar van 1918 had Maxy zijn eerste solo-expositie in Boekarest. Het zou de eerste zijn in een lange reeks (zie onderaan de bladzijde).

Der Sturm, 1923

Vanaf het voorjaar 1922 bezocht Maxy de schilderschool van de Roemeen Arthur Segal in Berlijn. Ook in Berlijn exposeerde Max Herman Maxy, o.a. met de Novembergruppe en samen met o.a Segal bij de Juryfreie Kunstschau te Berlijn in oktober 1922. In april 1923 nam Maxy deel aan een expositie in de bekende galerie Der Sturm van Herwarth Walden te Berlijn. Zijn werken lieten een assimilatie van het late kubisme zien. Vooral zijn werken uit de dertiger jaren laten een constructivistisch-kubistisch stijl gebruik zien.

Contimporanul 49, Boekarest 1924

Tijdens Maxy's verblijf in Berlijn gaven Ion Vinea en Marcel Janco in juni 1922 het nieuwe tijdschrift Contimporanul (=de tijdgenoten) uit in Boekarest. In eerste instantie verscheen het tijdschrift bijna wekelijks, maar na een onderbreking tussen juli 1923 en april 1924 werd het meer maandelijks. De komende tien jaar zou dit tijdschrift met 102 nummers de belangrijkste uiting zijn van de Roemeense avant-garde met talrijke internationale verbindingen. In nummer 37-38 (april 1923) werd de samenwerking genoemd met andere avant-garde groepen als Westsch, Ma, L'Esprit Nouveau, G, NOI, Der Sturm, De Stijl. De omslag van nevenstaand nr. 49 (november 1924) werd ontworpen door Maxy. Het laatste nummer (nr. 102) verscheen in juli 1932.

In mei 1923 keerde Maxy terug naar Boekarest. In de zomer van 1924 bracht Maxy een bezoek aan Parijs. Hij ontmoette daar de Roemenen Tristan Tzara en beeldhouwer Constantin Brancusi. In oktober verscheen het enige aan het dadaisme verwante nummer van het tijdschrift 75 H.P., uitgebracht door Victor Brauner, Ilarie Voronca en Stephan Roll. Hierin stond een bijdrage van Maxy. Van 30 november t/m 30 december 1924 werd in Sala Sindicatului Artelor Frumoase te Boekarest de Prima Expozitie Internationale Contimporanul gehouden, waaraan zowel Roemenen als niet-Roemenen deelnamen. Deelnemers waren naast Maxy o.a. Kurt Schwitters, Paul Klee, Hans Arp, Hans Richter, Arthur Segal, Viking Eggeling, Kassak, Teige, Szczuka, Janco, Victor Brauer, Hans Mattis-Teutsch en Milita Petrascu. De catalogus van deze tentoonstelling was tevens het dubbelnummer 50-51 van Contimporanul van december 1924. Behalve de afbeelding Portret van Tristan Tzara van Maxy stond in dit nummer een tekstbijdrage van Maxy over dadaisme, kubisme en constructivisme.

Integral 1, maart 1925 Integral 2, april 1925 Integral 3, mei 1925 Integral 4, juni 1925 Integral 5, juli 1925 Integral 15, april 1928

In maart 1925 werd Maxy redacteur van het mede door hem opgerichte nieuwe maandelijkse tijdschrift Integral, dat in Boekarest werd uitgegeven en waarvan uiteindelijk 15 nummers verschenen. De omslag van alle nummers, die met behulp van een linosnede waren gemaakt, werd door Maxy ontworpen. Hierboven de omslag van nummer 1 t/m 5 en 15. De redactie werd naast Maxy gevormd door Ion. Calugaru, Ilarie Voronca en F. Brunea in Boekarest, maar ook de in Parijs wonende redactieleden Benjamin Fondane en Hans Mattis-Teutsch. In nr. 5 (juli 1925) stond een artikel van Maxy over zijn Berlijnse leermeester Arthur Segal. Aanvankelijk verscheen het tijdschrift maandelijks, maar na het juli 1925 nummer werden diverse dubbelnummers gemaakt en verscheen het onregelmatiger. Het tijdschrift besteedde nummer 12 in zijn geheel aan het futurisme. Het dubbelnummer 13/14 dat gewijd was aan Franse gedichten verscheen zowel in het Roemeens als het Frans. Nummer 15, het laatste nummer, verschenen in april 1928.

Woning Maxy, 1926vlnr: I. Calugaru, F. Ciricleanu, mevr. Maxy, Maxy, Stephan Roll, Boekarest 1926

Maxy ontwierp in april 1924 het eerste moderne toneeldecor in Roemenië en de costuums voor het theaterstuk Saul van André Gide. Ook zijn woning was ingericht volgens de regels van het constructivisme, zoals te zien was op een foto in Integral (nr. 9, december 1926). In mei 1925 nam Maxy deel aan de Exposition d'Art Roumain Ancien et Moderne, die gehouden werd in Musée du Jeu de Paume te Parijs.

Academie/Artelor Decorative, 1926, op de eerste rij: links Maxy, rechts Janco

In oktober 1926 werd de eerste Expozitia Academie/Artelor Decorative onder leiding van Fischer-Galati en Andrei Vespremie gehouden in Boekarest. Deelnemers waren o.a. de docenten Maxy, Brauner, Janco, Mattis-Teutsch en cursisten. Deze tentoonstelling werd als de eerste belangrijke tentoonstelling na de Prima Expozitie Internationale Contimporanul uit 1924 beschouwd. Ook nam Maxy in mei 1927 deel aan de tentoonstelling van theatercostuums en decors in Libraria Hasefer te Boekarest.

Reclame 1929

In de herfst van 1928 werd Maxy directeur van de door Andrei Vespremie in november 1924 gestichte Academie/Artelor Decorative in Boekarest. Het was een navolging van Das Bauhaus. In april 1929 organiseerde de academie Expozitia de Arte Noua. Deelnemers waren Brauner, Janco, Maxy, Petrascu, Mattis-Teutsch, Bratasanu, Mihailescu. Maxy heropende in mei 1929 zijn studio voor het lesgeven aan cursisten en maakte daarvoor reclame in nummer 23 van het tijdschrift UNU. In augustus 1929 sloot de Academie voor decoratieve kunst zijn deuren.

In mei 1930 organiseerde de voorloper van het Haags Gemeentemuseum, het Gemeente Museum voor moderne Kunst, de tentoonstelling Roemeense Kunst. Aanwezig waren o.a. werken van Brancusi, Janco, Maxy, Milita Petrascu en Irina Codreano. De tentoonstelling ging daarna nog naar het Stedelijk Museum in Amsterdam en Galerie Giroux in Brussel. In mei 1931 exposeerde Maxy meubels en lampen tijdens de Salon oficial de architectura si arta decorativa. Maxy vertegenwoordigde o.a. met Brancusi, Janco en Irina Codreanu Roemenië op de Exposition Universelle te Parijs, die in september 1937 in Parijs werd gehouden. Na de Tweede Wereldoorlog was Maxy directeur van het Staatsmuseum voor de kunst in Boekarest. In zijn latere werken zijn concessies te zien qua thema's en stijl in verband met de druk uit de communistische partij op de kunstenaars.

Boekomslag 1927 tafellamp 1927

Maxy werd niet alleen bekend als schilder, maar ook als ontwerper van boekomslagen, toneeldecors, boekïllustaties en theoreticus. In 1927 maakte hij ook nevenstaande tafellamp. Maxy schreef veel voor de tijdschriften Contimporanul, 75 HP, Punct, Integral en Unu. Maxy stierf op 19 juli 1971 te Boekarest, Roemenië.





Tentoonstellingen.

Max Herman Maxy nam deel aan vele tentoonstellingen. Dat waren zowel solo- als groepsexposities. Hieronder een gedeeltelijk overzicht.

voorjaar 1918solo-expositieBoekarest
november 1920solo-expositie in Maison d'Art Boekarest
november 1921solo-expositie in Maison d'ArtBoekarest
oktober 1922Juryfreie KunstschauBerlijn
april 1923Der Sturm Berlijn
november 1923solo-expositie in Maison d'ArtBoekarestMaison d'Art, Boekarest 1923
30 november t/m 30 december 1924Prima Expozitie Internationale Contimporanul in Sala Sindicatului Artelor Frumoase BoekarestBoekarest 1924
mei 1925Exposition d'Art Roumain Ancien et Moderne in Musée du Jeu de Paume Parijs
oktober 1926Expozitia Academie/Artelor Decorative BoekarestBoekarest 1926
20 februari t/m 20 maart 1927solo-expositie in Sala Academie/Artelor Decorative BoekarestBoekarest 1927
april 1927groepstentoonstelling van de Malschule A. Segal in Kunstheim TwardyBerlijn
april 1929Expozitie a Grupului de Arta NouaBoekarestBoekarest 1929
mei 1930Roemeense Kunst in het Gemeente Museum voor moderne KunstDen Haag
1930Roemeense Kunst in het Stedelijk MuseumAmsterdam
1930Roemeense Kunst in Galerie GirouxBrussel
januari 1932Grupul de arta noua in Sala IleanaBoekarestMaxy en Petrascu, Boekarest 1932
februari 1933Gruppe Criterion in Sala DallesBoekarest
maart 1933Futuristische tentoonstellingRome
april 1934Grupul Plastic 1934Boekarest
februari 1935Internationale Contimporanul Tentoonstelling in Sala Mozart Boekarest
januari 1936Internationale Contimporanul Tentoonstelling in Sala Mozart Boekarest
april 1937solo-expositie in Sala Mozart Boekarest
oktober 2003retrospectief in Galerie des Berliner Antiquariats Günter Linke Berlijn

Zie voor uitgebreide informatie:
Claus Stephani, Erinnern an einer künstler. M.H. Maxy: Der integrale Künstler. Artist integralist, Berlijn - Bukarest, 2003. Volgens de reclame staan in dit boek, dat is uitgegeven ter gelegenheid van een in 2003 gehouden retrospectieve tentoonstelling, 411 afbeeldingen. Het boek is vooral een hommage van de kunstverzamelaar Michael Ilk aan de veelzijdige kunstenaar Maxy.

Werken met een kubistische invloed.

kunstwerktiteljaarnu te zien in
Meissen, afm.: 80 x 69 cmMeissen1922Nationaal Kunstmuseum van Roemenië, Boekarest
Madonna en kind, afm.: 57 x 41 cmMadonna en kind1923Nationaal Kunstmuseum van Roemenië, Boekarest
Portret Tristan Tzara, afm.: 65 x 53,5 cmPortret Tristan Tzara1924Nationaal Kunstmuseum van Roemenië, Boekarest
Naakt met idoolNaakt met idool1924

Het hieronderstaande schilderij is te vergelijken met de schilderijen, die Georges Braque na zijn kubistische periode maakte, al is hier duidelijke weer diepte aanwezig.

kunstwerktiteljaar
Komposition mit Vasen und einem HeftKomposition mit Vasen und einem Heft1929

Werken met een constructivistische invloed.

kunstwerktiteljaar
KonstruktionKonstruktion1923
Konstruktion, afm.: 65  x 48 cmKonstruktionBerlijn 1923
KonstruktionKonstruktion1924