Irène Lagut (1893-1994).
Irène werd op 3 januari 1893 geboren in een klein dorpje vlak bij Maisons-Laffitte, 12 km vanaf het centrum van Parijs. Haar vader was postbode en op haar vijftiende ging zij op een postkantoor werken. Via een plaatselijke dokter kwam zij in Parijs terecht, waar zij via hem aan een Russische advocaat werd gekoppeld. Deze Rus nam haar mee naar St. Petersburg, waar Irène terecht kwam bij een 26-jarige groothertog. In het voorjaar van 1913 keerde zij ziek (tyfus?) terug naar Parijs en ging zij werken in een Music Hall. Na enige tijd trok zij in bij een vriend van Picasso, Serge Férat. Terwijl Serge schreef voor zijn Les Soirées de Paris ging Irène tekenen. De verhouding met Serge werd sterk beïnvloed door de claim op hem van Hélène d'Oettingen, die zijn zus werd genoemd, maar in werkelijkheid de maîtresse van zijn vader was geweest. In brieven uit 1915 aan Serges vriend, de Italiaanse schilder en schrijver Ardengo Soffici, schreef zij hier over.
In augustus 1913 bezocht Irène samen met Serge Férat en Hélène d'Oettingen Georges Braque in Sorgues. Na het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog werkte Serge als medische vrijwilliger in een ziekenhuis. In augustus 1916 trok Irène Lagut in bij Picasso in zijn villa aan de Victor Hugo 22 te Montrouge. De affaire duurde denkelijk tot begin 1917.
Dankzij Apollinaire had Irène Lagut samen met Léopold Survage de tentoonstelling Peintures de Léopold Survage, Dessins et Aquarelles d'Irène Lagut bij Galerie Bongard van 21 t/m 31 januari 1917. De tentoonstelling werd georganiseerd als activiteit van Les Soirées de Paris. Apollinaire schreef het voorwoord in de vorm van dertien gedichten in de catalogus. De eerste vijf waren gewijd aan Survage, daarna twee aan hemzelf en tot slot vijf aan Lagut.
Irène keerde korte tijd terug naar Serge, maar had spoedig een romance met de schrijver en rokkenjager Raymond Radiguet (1903-1923) en in 1921 met de componist Georges Auric (1899-1983). Auric behoorde tot de z.g. Les Six, een groep moderne componisten bestaande uit Auric, Louis Durey (1888-1979), Arthur Honegger(1892-1955), Darius Milhaud (1892-1974), Francis Poulenc (1899-1963) en Germaine Tailleferre (1892-1983). Irène bezocht samen met Auric de gezamelijke zaterdagavonden van Les Six bij Milhaud. De groep werd omgeven door o.a. Marie Laurencin, Jean Hugo en Valentine Gross, Jean Cocteau, Radiguet, Nils en Thora von Dardel, Börlin, Rolf de Maré en Roger de la Fresnaye. Roger de la Fresnaye maakte diverse tekeningen van Lagut en andere leden van deze groep in deze periode.
In 1921 werkte Lagut mee aan het Ballets Suédois van Rolf de Maré. Jean Cocteau vroeg Lagut om het decor te ontwerpen van Les Mariés de la tour Eiffel, waarvan de eerste uitvoering plaats vond op 18 juni 1921. De muziek was gemaakt door Les Six en de kostuums ontworpen door Jean Hugo en Valentine Gross.
In 1922-1923 ging Irène denkelijk weer om met Picasso. De geschiedenis van Irène met o.a. Picasso is door Apollinaire beschreven in La Femme assise. Irène had de naam Elvire, Serge Férat de naam Nicolas Varinoff, Hélène d'Oettingen de naam Teleschkine, Apollinaire de naam Anatole de Saintariste en Picasso de naam Pablo Canouris in de sleutelroman. Irène overleed in 1994 in een bejaardenhuis te Menton.
Op 24 maart 2010 werd tijdens de veiling The Collection of Alexandre and Odile Loewy, Modern Art bij Sotheby's te Parijs de nevenstaande brief van Picasso aan Irene geschreven op 30 november 1916 in Montrouge verkocht voor 384.750 euro inclusief veilingkosten. De tekst luidde: Grand Montrouge 30 novembre 1916 le soir Je ne t'en veux pas, ma chère Irene mais tu m'as fait de la peine l'autre jour, beaucoup de peine. Et je tachais de ne pas te rencontrer sans pouvoir t'oublier. Avec ta lettre je suis heureux. Je te verrais demain Je t'aime et je T'embrasse Picasso. Vermoedelijk had Loewy de brief in de veertiger jaren gekocht van Irène Lagut.
