Gino Severini (1883-1966).
Gino Severini werd op 4 april 1883 geboren in de Italiaanse plaats Cortona. In 1899 ging hij naar Rome waar hij avondlessen volgde aan de Villa Medici en in 1901 kennis maakte met Umberto Boccioni, de latere theoreticus van het futurisme, en een jaar later met Giacomo Balla, zijn eerste leraar.
Samen met Amedeo Modigliani kwam hij in november 1906 naar Parijs, waar hij o.a. een atelier had op de rue Turgot 22 en de Impasse Guelma 5 vlakbij Place Pigalle. Hier ontmoette hij Georges Braque, die naast hem een atelier had, en was hij goed op de hoogte van de kubisten. Hij maakte illustraties en tekeningen voor het tijdschrift l'Oeuvre vanaf 1909. Via Braque maakte Severini kennis met andere kubisten, o.a. Albert Gleizes, Jean Metzinger, Henri Le Fauconnier, de gebroeders Duchamp (Raymond, Gaston en Marcel) en Fernand Léger. Picasso en Apollinaire werden zijn vrienden. Daarnaast onderging hij de invloed van het divisionisme van Seurat.
Rond 1910 beleefde hij zijn grootste periode waarin hij op een heel persoonlijke wijze de statische, kubistische stijl samenvatte met het toen net opkomende dynamische futurisme. Een bekend werk uit die tijd is De Boulevard. Severini spoorde Boccioni en Carrà aan om naar Parijs te komen en zij deden dat ook in oktober 1911. Via Severini ontmoetten zij Apollinaire, Picasso en Gertrude Stein.
Van alle kubisten en futuristen was Severini de levendigst colorist en zijn heldere, harmonische en ook poëtische palet maakt dan ook in beslissende mate de betekenis van zijn oeuvre uit. Hij sloot zich in die tijd ook aan bij de groep Italiaanse futuristen en behoorde in 1910 tot de ondertekenaars van het opzienbarende manifest van de futuristen. Hij nam met acht schilderijen deel aan de eerste tentoonstelling van de futuristen bij Galerie Bernheim-Jeune in februari 1912. Door zijn vriendschap met Juan Gris leerde hij Léonce Rosenberg kennen en sloot hij zich aan bij de groep 'L'Effort Moderne'.
In maart 1913 bezocht Severini Londen om de in Parijs gehouden futuristische tentoonstelling ook in Londen te houden. De kunsthandelaar Meijer-See verzorgde de tentoonstelling in de Sackville Gallery. In april 1913 had Severini zijn eerste solotentoonstelling dankzij Meijer-See bij de Marlborough Gallery in Londen. Zijn financiële problemen zorgden ervoor dat Severini introk bij zijn verloofde in de rue Sophie Germain 12 te Parijs.
Op 28 augustus 1913 trouwde Severini met Jeanne Fort (1897-1992), de dochter van de dichter Paul Fort en Marie Fort-Teibert. Apollinaire en Marinetti waren twee van de getuigen. Marinetti stelde zijn Bugatti als trouwauto ter beschikking. Het diner werd gegeven in Café Voltaire aan de Place de l'Odéon. Vanaf september tot eind 1914 bezochten Severini en zijn vrouw Italië. Wegens de slechte gezondheid van Severini brachten zij lange tijd door in Anzio, een plaats aan de kust. Hij schilderde en schreef artikelen daar. Nadat zij terugkeerden naar Parijs trokken zij in bij de moeder van Jeanne. Door het uitbreken van de Eerste Wereldoorlog was de financiële situatie nog slechter geworden. Op 25 januari 1915 werd dochter Gina in Parijs geboren, die in 1939 zou trouwen met de beeldhouwer Nino Franchina (1912-1987) en op 3 augustus 2004 overleed in Rome. I.v.m. de slechte gezondheid van Severini bracht hij het voorjaar van 1915 in Barcelona door. Terug in Parijs vestigde het gezin zich in juni 1915 in de Parijse voorstad Igny. Van 15 januari t/m 1 februari 1916 had Severini een solo-expositie bij Galerie Boutet de Monvel in Rue Tronchet 18 te Parijs. Na een aantal jaren echter kreeg de kubistische trant weer meer de overhand in zijn schilderkunst. Hij schilderde talrijke stillevens met muziekinstrumenten. Het echtpaar Severini kreeg in 1927 zoon Jacques, die al in 1933 overleed, en dochter Romana in 1937.
Rond 1920 ging Severini over tot de neo-classistische stijl. Uit die periode zijn vooral zijn composities met harlekijnfiguren bekend. Op 14 november 1920 verscheen bij de uitgever Povolozky van Severini het boek Du cubisme au classicisme. Ook heeft Severini zich bezig gehouden met monumentale, decoratieve kunstvormen, o.a. mozaieken en fresco's voor kerken. In 1929 maakte Severini voor de woning van Léonce Rosenberg in de Rue de Longchamp decoratieve panelen.
Voor de tweede wereldoorlog vertrok Severini uit Parijs naar Italië, waar hij vooral in Rome leefde. In zijn latere perioden wijzigde hij zijn trant nog enige malen, waarbij hij o.a. tot abstracte composities kwam. Op 26 februari 1966 overleed Severini in Parijs. Hij werd begraven in zijn Italiaanse geboorteplaats Cortona.
Peter Brooke zorgde voor de uitgave van teksten afkomstig van Gino Severini en Albert Gleizes bij de Londense uitgeverij Francis Boutle. Gebundeld waren From Cubism to Classicism van Severini en Painting and its Laws van Gleizes.
Tentoonstellingen
Van 28 juni t/m 1 september 1963 werd in het Museum Boymans-van Beuningen te Rotterdam met met medewerking van de Association Française d'Action Artistique de tentoonstelling Gino Severini georganiseerd. De tentoonstelling werd gehouden in verband met de 80-ste verjaardag van Severini en dat vijftig jaar geleden werk van Severini te zien was geweest in de Rotterdamsche Kunstkring tijdens de tentoonstelling Les peintres et les sculpteurs futuristes italiens, die gehouden werd van 18 mei t/m 15 juni 1913. Bij het verkrijgen van bruiklenen had Gina Ranchina-Severini een belangrijke rol gespeeld.
Van 27 april t/m 25 juli 2011 werd in het Musée de l'Orangerie te Parijs een retrospectieve tentoonstelling gehouden. Bj de tentoonstelling werd het door Alain Madeleine-Perdrillat geschreven boek La vie d'un peintre par Gino Sévérini uitgegeven.
Verdere informatie
In 1995 verscheen de autobiografie van Severini onder de titel The Life of a Painter, dat door Jennifer Franchina in het Engels was vertaald. (ISBN: 978-0691044194). De eerste versie was in Milaan in 1946 verschenen met als titel Tutta la vita di un pittore. Vol. 1: Roma-Parigi.
Het archief van Severini is sinds 1995 ondergebracht bij Museo di arte moderna e contemporanea di Trento e Rovereto (Mart) in Rovereto, Italië.
| Tik op nevenstaande knop voor werken van Severini. |  |
